Giải pháp phát triển dịch vụ Tiền điện tử (Mobile Money) trên thuê bao di động tại Việt Nam

Abstract

Nghiên cứu tiến hành đánh giá thực trạng triển khai dịch vụ Mobile Money tại Việt Nam giai đoạn 2020 - 2024 là một giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt thông qua TBDĐ, đặc biệt hướng tới nhóm người không có tài khoản ngân hàng. Phương pháp nghiên cứu sử dụng dữ liệu thứ cấp từ NHNN, Bộ Thông tin và Truyền thông, các báo cáo từ Viettel, Mobifone, Vinaphone; khảo sát 100 người dùng tại cả khu vực đô thị và nông thôn. Kết quả cho thấy Mobile Money đã bước đầu đạt được một số thành tựu quan trọng như: phủ sóng dịch vụ đến nhiều vùng sâu vùng xa; giúp người dân không có tài khoản ngân hàng tiếp cận được dịch vụ tài chính cơ bản; góp phần thúc đẩy các thanh toán không dùng tiền mặt trong cộng đồng. Tuy nhiên, dịch vụ vẫn còn nhiều hạn chế như: tỷ lệ người dùng thực tế còn thấp; nhiều người dân chưa hiểu rõ về cách sử dụng Mobile Money; chất lượng mạng và hạ tầng kỹ thuật chưa đồng đều; hệ sinh thái dịch vụ còn nghèo nàn; và quy định pháp lý vẫn mang tính thử nghiệm, chưa ổn định. Từ thực trạng trên, nghiên cứu đề xuất các giải pháp trọng tâm: (1) tăng cường truyền thông, đào tạo kỹ năng số cho người dân; (2) mở rộng mạng lưới đại lý, điểm chấp nhận thanh toán ở vùng sâu, vùng xa; (3) hoàn thiện hành lang pháp lý cho Mobile Money trở thành dịch vụ chính thức; và (4) phát triển hệ sinh thái đa dịch vụ (nạp tiền, thanh toán hóa đơn, mua hàng, chuyển tiền…) để tăng sức hấp dẫn và tiện ích cho người dùng.