Tác động của đầu tư trực tiếp nước ngoài và kiều hối đến xuất khẩu Việt Nam

Abstract

Xuất khẩu là một yếu tố quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong giai đoạn hội nhập kinh tế toàn cầu. Các dòng vốn quốc tế như vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và kiều hối (REM) ngày càng gia tăng và được xem là nguồn lực quan trọng cho nền kinh tế. Tuy nhiên, cơ chế tác động của các dòng vốn này đến xuất khẩu, vai trò điều tiết của chất lượng thể chế (INST) và phát triển tài chính (FD) chưa được làm rõ trong cùng một nghiên cứu. Nghiên cứu này phân tích tác động của FDI và REM đến xuất khẩu Việt Nam, đồng thời xem xét vai trò điều tiết của FD và INST. Dữ liệu theo quý từ năm 2005 đến năm 2022 được sử dụng, kết hợp với mô hình ARDL để phân tích các mối quan hệ ngắn hạn, dài hạn giữa các biến. Kết quả cho thấy FDI có tác động tích cực đến xuất khẩu, trong khi GDP, CPI và cầu thế giới cũng có tác động đáng kể. Bên cạnh đó, FD có vai trò điều tiết trong mối quan hệ giữa các dòng vốn quốc tế và xuất khẩu nhưng tác động không đồng nhất giữa FDI và REM. Chưa có bằng chứng thống kê cho thấy vai trò điều tiết của INST. Kết quả nghiên cứu này góp phần làm rõ cơ chế tác động của các dòng vốn quốc tế đến xuất khẩu Việt Nam và cung cấp một vài hàm ý chính sách nhằm sử dụng các nguồn vốn này hiệu quả hơn trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu.